मनरेगा

योजनेची माहिती (About the Scheme):

मनरेगा ही भारत सरकारची महत्वाकांक्षी ग्रामीण रोजगार हमी योजना आहे, ज्याचा उद्देश ग्रामविकास प्रकल्पांसाठी ग्रामीण नागरिकांना रोजगाराची हमी देणे हा आहे. ही योजना १५ वर्षांपासून ग्रामीण विकास व सामाजिक सुरक्षा यासाठी चालू आहे.

मुख्य उद्दिष्टे (Key Objectives):

• प्रत्येक पात्र ग्रामीण नागरिकाला दर वर्षी किमान १०० दिवस रोजगाराची हमी देणे.

• सार्वजनिक कामांच्या माध्यमातून ग्रामीण पायाभूत सुविधा उभारणे (जसे की रस्ते, नाले, तलाव).

• महिला, अनुसूचित जाती / जमाती व गरीब नागरिकांना प्राधान्य देणे.

लाभार्थी (Beneficiaries):

• गावातील सर्व पात्र नागरिक ज्यांना मजुरी कामाची आवश्यकता आहे.

• महिला, गरीब, अनुसूचित जाती / जमाती व सामाजिक दुर्बल घटक प्राधान्याने लाभार्थी.

अंमलबजावणी (Implementation):

• ग्रामपंचायत व तालुका कार्यालयातून कामाची यादी व अर्ज नोंदणी केली जाते.

• कामे स्थानिक स्तरावर राबवली जातात:

  • रस्ते, नाले, जलसंधारण प्रकल्प

  • सार्वजनिक शौचालय व सार्वजनिक सुविधा

  • जंगल संवर्धन व पर्यावरणीय प्रकल्प

• कामाची फी नियमित बँक किंवा पोस्ट ऑफिस खात्यात जमा केली जाते.

महत्त्वाचे फायदे (Key Benefits):

• ग्रामीण नागरिकांना स्थायी रोजगाराची संधी.

• गावातील मूलभूत सुविधा सुधारणा.

• सामाजिक सुरक्षा व आर्थिक सक्षमीकरण.

• महिला व दुर्बल घटकांचा सामाजिक व आर्थिक विकास.